Starzenie się nie „włącza się” podczas choroby — działa 24/7 i kumuluje 9 klas uszkodzeń (wg koncepcji hallmarks of aging, López‑Otín i in., 2013; aktualizacje 2023) od DNA, przez epigenom i mitochondria, po przewlekły stan zapalny.To proces ciągły, a nie…
Wbrew powszechnym przekonaniom kortyzol nie jest „złym hormonem”, który trzeba za wszelką cenę obniżać. To hormon stresu: w kilka chwil potrafi ratować życie, ale gdy długo jest za wysoki albo zbyt niski, może realnie pogarszać zdrowie.I tu zaczyna się granica między…
Energia, nastrój i apetyt? Często wygrywa chemia, nie silna wola. Dziesiątki hormonów i mediatorów działa jak układ sterowania: jedne sygnały włączają procesy, inne je wyciszają, a efekt widać w śnie, metabolizmie, reakcji na stres i tempie regeneracji. Hormony to związki…
Około 100 000 uderzeń dziennie — tyle pracy zwykle wykonuje serce, aby utrzymać stały przepływ krwi przez organizm (wartość orientacyjna zależna m.in. od tętna spoczynkowego i aktywności).[1] To precyzyjna pompa sterowana impulsami elektrycznymi; z minuty na minutę dopasowuje rytm i…
To, co ląduje na talerzu, to tylko połowa historii: druga dzieje się w jelitach, gdzie ogromna liczba bakterii „je” i produkuje własne związki. Mikrobiom jelitowy i mikrobiota jelitowa mogą wpływać na trawienie, syntezę wybranych witamin oraz stymulację układu odpornościowego, a…
Trawienie startuje w jamie ustnej, nie w żołądku: zęby rozdrabniają pokarm, a ślina uruchamia pierwsze reakcje.To może mieć znaczenie dla dalszego przebiegu trawienia i komfortu. Układ pokarmowy (nazywany też układem trawiennym) to zespół narządów i gruczołów, który rozbija jedzenie mechanicznie, trawi…
